Νίτσε: “Πρέπει να είσαι έτοιμος να καείς στην ίδια σου τη φλόγα: πώς να ξαναγεννηθείς αν δεν γίνεις πρώτα στάχτη”

-Πρέπει να είσαι έτοιμος να καείς στην ίδια σου τη φλόγα: πώς να ξαναγεννηθείς αν δεν γίνεις πρώτα στάχτη; (Τάδε έφη Ζαρατούστρα)

-Αν μια γυναίκα χαίρεται  τη συντροφιά ενός άντρα, γιατί να μην τον πάρει από το μπράτσο και να μην του ζητήσει να τον συνοδέψει;…Αυτή  η γυναίκα ανήκει σε άλλο είδος.  Αυτή η γυναίκα ήταν ελεύθερη!

-…»για μένα η λέξη «καθήκον» είναι  βαριά και καταπιεστική. Έχω συνοψίσει τα καθήκοντά μου σε ένα μόνο – να διαιωνίσω την ελευθερία μου. Ο γάμος και η  κατοχή και η ζήλια που τον περιβάλλουν, υποδουλώνουν το πνεύμα. Δεν  θα με  εξουσιάσουν ποτέ. Ελπίζω γιατρέ, να  έρθει μια  εποχή όπου άντρες και γυναίκες  δεν θα τυραννιούνται ο καθένας απ΄τις αδυναμίες του άλλου.»

–Όλα ήταν θέμα προοπτικής, αλλαγής νοητικού πλαισίου.

-Ο άνθρωπος αναπτύσσει τα φυσικά  του χαρίσματα μόνο μέσα από το  συναγωνισμό.

–Κανείς δεν επιθυμεί, πιστεύει, να βοηθήσει τον άλλον: αντίθετα, οι άνθρωποι θελαν μόνο να κυριαρχούν και να αυξάνουν την εξουσία τους.

-» Ναι, το ξέρω πως ο κόσμος δεν χαμογελάει σε μια γυναίκα και δυο άντρες που ζουν αγνά μαζί«…»Αλλά είμαστε ιδεαλιστές με ελεύθερη σκέψη, που απορρίπτουν τους κοινωνικά επιβεβλημένους περιορισμούς. Πιστεύουμε στην ικανότητα να δημιουργούμε οι ίδιοι τις ηθικές δομές μας.

-Να ανακαλύψεις χαραυγές και χρυσές ευκαιρίες, ν΄αγαπήσεις μια πλούσια γενναία ψυχή: όλοι τα  έχουμε ανάγκη αυτά σκέφτηκε, τουλάχιστον μια φορά στη ζωή μας.

-» Λοιπόν, ανακαλύψαμε ότι όταν επιστρέφει στην ίδια την πηγή ενός συμπτώματος και μου περιέγραφε τα πάντα, τότε το σύμπτωμα εξαφανιζόταν    από μόνο του  – χωρίς να χρειάζεται καμία υπνωτική υποβολή-»

-Η χαρά να σε  παρατηρούν ήταν  τόσο βαθιά  που ο Μπρόϊερ  πίστευε ότι ο αληθινός πόνος των γηρατιών, του πένθους, του να  ζεις  αφού οι φίλοι σου έχουν πεθάνει, ήταν η απουσία εξονυχιστικής παρατήρησης – η φρίκη του να ζεις μια ζωή που δεν  την παρατηρεί κανείς.

-…» Ίσως η εμπιστοσύνη στον Θεό να είναι  η δική του επιλογή!» «Αυτό δεν  αποτελεί  επιλογή ενός άντρα. Δεν είναι  η ανθρώπινη επιλογή, αλλά μια  προσπάθεια  ν΄αδράξουμε μια  ψευδαίσθηση έξω  απ΄τον  εαυτό σου. Μια τέτοια επιλογή, η επιλογή του άλλου, του υπερφυσικού, πάντοτε σε αποδυναμώνει. Πάντα κάνει τον άνθρωπο μικρότερο  απ΄αυτό που είμαστε!»

-Δεν  είναι η  αλήθεια  ιερή, ιερή είναι  η αναζήτηση της αλήθειας του καθενός μας! Μπορεί να υπάρχει πιο ιερή πράξη από  την αυτοαναζήτηση;

-Πάντα ένιωθα ότι η τελική ανταμοιβή των νεκρών είναι  ότι δεν θα ξαναπεθάνουν!- Νίτσε

-Ο θάνατός μας μας ανήκει. Κι  ο καθένας μας θα ‘πρεπε να τον  εκπληρώνει με τον δικό του τρόπο.- Νίτσε

-Τί χρειάζεται ένα βιβλίο  που δεν μας πηγαίνει πέρα απ΄όλα τα βιβλία- Νίτσε

–Προσκολλάται  πεισματικά σε κάτι  που έχει  συνηθίσει μέσω αυτού  να βλέπει τον κόσμο. Κι αυτό  το ονομάζει πίστη. Νίτσε

–Αυτός που αναζητάει  την αλήθεια πρέπει να  υποστεί μια  προσωπική ψυχολογική ανάλυση- την ονομάζει «ηθική ανατομία»… Και για  να το  κάνει αυτό, πρέπει πρώτα  ν΄απομακρυνθεί από την εποχή του και τη χώρα του– και τότε να εξετάσει τον εαυτό του από μακριά!-Νίτσε

-Η  αποκάλυψη του εαυτού σου σε κάποιον άλλο  είναι  προανάκρουσμα της προδοσίας σε κάνει  ν΄ αρρωσταίνεις, έτσι δεν είναι;

-Η γεύση του θανάτου στο στόμα  μου μου έδινε προοπτική και θάρρος. Το θάρρος να είμαι  ο εαυτός μου, αυτό είναι σημαντικό.

-…η υπερεγρήγορση, όπως την ονομάζετε, δεν είναι  ανεπιθύμητη: είναι απαραίτητη για τη  δουλειά μου . Θέλω να είμαι σε εγρήγορση. Δεν  θέλω να αποκλειστώ από κανένα μέρος της εσωτερικής μου εμπειρίας! Κι αν  η ένταση  είναι το  κόστος της επίγνωσης, έστω! Είμαι  αρκετά πλούσιος για να το πληρώσω!

-Ίσως  εγώ και το  σώμα μου να έχουν  οργανώσει  μια συνωμοσία πίσω απ΄την  πλάτη του ίδιου μου του νου.

-Οι μεγάλοι διανοητές πάντα επιλέγουν  τη συντροφιά  του εαυτού τους και σκέφτονται τις δικές τους σκέψεις, ανενόχλητοι από τον  όχλο.

-Θ’ ανακαλύψετε ότι  κανείς ποτέ δεν  έχει ως αποδέκτη τον  εαυτό μας κάθε προσφορά είναι αντιπροσφορά, κάθε αγάπη είναι αγάπη του εαυτού μας.

-…»η ανθρωπότητα δεν μπορεί πια να  αποφύγει το ωμό θέαμα του  ηθικού ανατομείου»…τα σφάλματα των  μεγαλύτερων  φιλοσόφων πηγάζουν συνήθως από την εσφαλμένη ερμηνεία των ανθρωπίνων πράξεων και αισθημάτων, που έχει  ως τελικό αποτέλεσμα την οικοδόμηση μιας εσφαλμένης ηθικής, και τη δημιουργία θρησκευτικών και μυθολογικών τεράτων».

-Όλοι βαριούνται το ίδιο φαΐ συνέχεια. Νομίζω, Γιόζεφ, ότι για κάθε όμορφη γυναίκα που υπάρχει, υπάρχει και κάποιος ταλαίπωρος που έχει κουραστεί να την κουτουπώνει!

-Πως να  ομολογήσει ότι στοιχημάτισε ολόκληρη τη ζωή του, μόνο για να  ανακαλύψει ότι το τελικό κέρδος δεν  ήταν εντέλει του γούστου του;

-«Ίσως» είπε ο Νίτσε, «ο άντρας  μόνο όντας άντρας ελευθερώνει τη γυναίκα  μέσα  σε μια γυναίκα»

–Ευτελείς σκέψεις διηθούν το μυαλό του σαν μύκητες. Στο τέλος θα  σαπίσουν το σώμα του. Καθώς έφευγε σήμερα, τον  ρώτησα τί θα  έβλεπε, αν  δεν τον  τύφλωναν τα ασήμαντα.

-…φόβοι δεν γεννιούνται  στο σκοτάδι. Αντίθετα,  είναι μάλλον σαν τ΄αστέρια – βρίσκονται πάντα εκεί, αλλά τους κρύβει η λάμψη της ημέρας.

-Έχω γνωρίσει  πολλούς ανθρώπους  που αντιπαθούν  τον εαυτό τους και προσπαθούν  να το διορθώσουν πείθοντας  πρώτα  άλλους  να έχουν καλή γνώμη για αυτούς. Μόλις γίνει αυτό,  τότε αρχίζουν να έχουν κι οι ίδιοι  καλή γνώμη για τον εαυτό τους. Αλλά αυτή είναι ψεύτικη λύση, είναι υποταγή στην αυθεντία των άλλων. Το καθήκον σας είναι να αποδεχτείτε τον εαυτό σας– όχι να  βρείτε τρόπους να κερδίσετε τη δική μου αποδοχή.

-Ο σεξουαλικός πόθος είναι,  κατά βάθος, πόθος για ολοκληρωτική κυριαρχία πάνω στο πνεύμα και το  σώμα του άλλου.

-Δεν οφείλουμε να  δημιουργήσουμε– δεν οφείλουμε να  γίνουμε- πριν  αναπαραχθούμε ; Η ευθύνη μας  στη ζωή είναι  να δημιουργήσουμε το ανώτερο. Τίποτα δεν πρέπει να εμποδίσει την ανάπτυξη του ήρωα μέσα μας. Κι αν  παρεμβάλλεται ο πόθος, τότε κι αυτός πρέπει να υπερπηδηθεί.

-Ο πόθος , ο ερεθισμός, η λαγνεία – αυτά  μας υποδουλώνουν. Οι μάζες περνούν τη ζωή τους σαν γουρούνια που τρώνε μέσα στην ταϊστρα της ηδονής.

-Πρέπει να επιλέξετε ανάμεσα στην άνεση και στην  αληθινή αναζήτηση!

-Συχνά  νιώθω σαν  η ζωή μου να άγγιζε πια το ψηλότερο σημείο της… έχω  φτάσει στην κορυφή κι όταν κοιτάζω πέρα να δω τι υπάρχει μπροστά μου, βλέπω μόνο φθορά- μια κατάβαση…Όχι, όμως  αυτό δεν είναι  απόλυτα  σωστό. Δεν με ανησυχεί η  κατάβαση- αλλά  η μη ανάβαση.

–Κανένας μας δεν άρχισε να επιλέγει εσκεμμένα στόχους , οι στόχοι απλώς υπήρχαν, ήταν φυσικά  επακόλουθα της  εποχής μου του κόσμου, της οικογένειάς μου…Δεν ήταν αρκετά  στέρεα για να στηρίξουν μια ολόκληρη ζωή… Εσύ κι εγώ , όμως,  έχουμε πολύ καλή όραση. Εσύ  κοίταξες πολύ πέρα μέσα στη ζωή. Είδες πως ήταν το ίδιο μάταιο  να εκπληρώνεις λανθασμένα στόχους , όσο και το  να θέτεις νέους  λανθασμένους στόχους. Το πολλαπλάσιο του μηδενός είναι πάντα μηδέν!

–Αν δεν γίνεις  ο κύριος της πορείας της ζωής σου, σημαίνει ότι επιτρέπεις στην ύπαρξή σου να αποτελεί ατύχημα.

-… ο χρόνος δεν διακόπτεται, ότι  η βούληση δεν μπορεί να πάει  προς τα πίσω. Μόνο οι προνομιούχοι κατορθώνουν να έχουν τέτοια ενόραση!

-Το γεγονός ότι η βούληση  δεν μπορεί να γυρίσει πίσω, δεν  σημαίνει ότι  είναι αδύναμη! Επειδή, δόξα το Θεό, ο Θεός είναι  νεκρός– αυτό δεν σημαίνει  ότι η ύπαρξη δεν έχει  σκοπό. Επειδή έρχεται ο θάνατος– αυτό δεν σημαίνει  πως  η ζωή δεν έχει αξία.

-…εντολή  του Ιησού ν΄αποσχιστούμε από τους γονείς και την  κουλτούρα μας προς αναζήτηση της τελειότητας…

-Έχω  άραγε την  ικανότητα να τον  διδάξω να μετατρέψει το «έτσι συνέβη» σε «έτσι το θέλησα»;

-Ποτέ δεν κατάλαβε ότι το καθήκον του ήταν  να τελειοποιήσει τη φύση, να ξεπεράσει τον εαυτό του, την κουλτούρα του, την οικογένεια, τον σαρκικο πόθο του, την  ωμή κτηνώδη του φύση, να γίνει αυτός που είναι, να γίνει ό,τι είναι.

-Φυσικά υποφέρεις, αυτό  είναι το κόστος της καθαρής όρασης.  Φυσικά φοβάσαι  να ζεις σημαίνει να βρίσκεσαι σε κίνδυνο. Πρέπει να σκληραγωγηθείς!

-Πρέπει ν΄αντιμετωπίσεις τα σημαντικά υπαρξιακά θέματα επέμενε ο Νίτσε, και τότε η εμμονή σου με τη Βέρθα θα ξεθωριάσει.

-Ήταν  πάρα πολύ ευχάριστο να ξεφυτρώνει όσα είχε μέσα του, να μοιράζεται τα χειρότερα μυστικά του, να  έχει την αμέριστη προσοχή κάποιου που, κατά κανόνα, τον καταλαβαίνει, τον αποδεχόταν  κι έμοιαζε ακόμα και να τον συγχωρεί.

-Όλη μου τη ζωή με προειδοποιούν γι΄αυτά τα ρίσκα. Κι όμως ως τώρα δεν έχω απογοητευτεί ποτέ – ούτε μια φορά.

-«Όλοι οι σοβαρά σκεπτόμενοι άνθρωποι σκέφτονται την αυτοκτονία, παρατήρησε ο Νίτσε». «Είναι  μια ανακουφιστική σκέψη που μας βοηθάει να  περάσουμε τη νύχτα».

-«ένα ύψος απ΄όπου η τραγωδία παύει να φαίνεται τραγική»

-Αυτές οι  καημένες φαντασιώσεις δεν είναι  μέρος μιας υπέρτατης πραγματικότητας. Όλα όσα βλέπουμε είναι σχετικά, όπως και όλα όσα γνωρίζουμε. Εμείς επινοούμε αυτά που βιώνουμε. Κι ότι  επινοήσαμε, μπορούμε και να το καταστρέψουμε.

-Παρόλο που εμείς επινοούμε την πραγματικότητα, το μυαλό μας είναι φτιαγμένο έτσι που να μας το κρύβει.

-Παρουσιάζει τον εαυτό του ως καλό – δεν βλάπτει  κανένα- εκτός απ΄τον  εαυτό του και την φύση! Φοβάται τόσο πολύ ότι κάποιος θα τον  πληγώσει; Μήπως γι΄αυτό δεν τολμάει να το λέει αρετή. Το  αληθινό του όνομα είναι δειλία! Είναι πολιτισμένος, ευγενής, άνθρωπος με τρόπους. Έχει εξημερώσει την άγρια φύση του, έκανε το λύκο του σκυλάκι. Κι αυτό το λέει μέτρο. Το αληθινό του όνομα είναι δειλία!

-…έχω ανάγκη την μαγεία, δεν μπορώ να  ζω ασπρόμαυρα.

-…με δελεάζει η απόδραση όχι απ΄τον κίνδυνο αλλά  απ΄την ασφάλεια. Ίσως έχω ζήσει με υπερβολική ασφάλεια!

-Άλλοι το ξέρω, ζηλεύουν αυτή τη ζωή – εμένα όμως με τρομάζει. Με τρομάζει η ομοιομορφία και η πρόβλεψιμότητά της. Με τρομάζει τόσο  που μερικές φορές σκέφτομαι τη ζωή μου σαν καταδίκη σε θάνατο!

-Η μαγεία απαιτεί σκοτάδι και μυστήριο.

-Η ωραία γυναίκα έχει περισσότερη δύναμη αν την ποθούν  κι άλλοι άντρες.

Irvin D. Yalom, απόσπασμα από το βιβλίο “Όταν έκλαψε ο Νίτσε”

Photo cover:pixabay.com/sbox 

Διαβάστε επίσης:

Share:

Share on facebook
Share on twitter
Share on pinterest
Share on linkedin